غیررسمی: تایید ماهانه لایسنس بازی ها بر روی PS4 و PS5 اجباری میشود! آیا سونی واقعا این کار را انجام میدهد؟

به تازگی خبری مبنی بر اجرایی سازی سیستم اجباری تایید ماهانه لایسنس بازی ها توسط سونی در حال دست به دست شدن است که نگرانی گیمر های بسیاری را به خصوص در ایران برانگیخته است. در این مقاله قصد داریم این خبر را تحلیل و بررسی کنیم و ببینیم که آیا واقعا انجام اینکار توسط کمپانی سونی شدنی است یا خیر. با ما همراه باشید تا جزئیات کامل این خبر را بررسی کنیم.

چه کسی این خبر را منتشر کرد؟
این خبر ابتدا از ۲۴ آوریل با انتشار یک ویدئو توسط یک کاربر بر روی یوتیوب شروع شد که در آن یک پدیده عجیبی را بر روی کنسول PS4 نشان میداد که شامل وجود یک تایمر انقضا بر روی بازی های دیجیتالی این کنسول بوده که مکانیسمی ۳۰ روزه را برای استفاده از بازی و احتمالا تمدید لایسنس آن پس از پایان تایمر را نشان میداد، انتشار این کلیپ با واکنش های فراوانی همراه بود و سپس با واکنش برخی منابع معتبر از جمله افشاگر معروف دنیای گیم یعنی آقای لنس مک دونالد، این خبر بسیار وایرال شد. آقای لنس مک دونالد که سابقه نفوذ و افشاگری در پروژه های مختلف دنیای گیم را دارد، در پست اخیر خود در شبکه های اجتماعی مدعی شده است که کمپانی سونی قصد دارد در آپدیت جدید خود که برای PS4 و PS5 منتشر میشود یک سیستم DRM سختگیرانه را اعمال کند!
این خبر به این معناست که از حالا به بعد اگر بازی دیجیتالی خریداری کنید، باید هر ۳۰ روز یک بار لایسنس آن توسط پلی استیشن چک شود. اگرچه این قضیه مربوط به بازیهایی که در گذشته خریدهاید نمیباشد اما عناوینی که در آینده خریداری میکنید، باید هر ماه به صورت آنلاین مورد بررسی و تایید قرار بگیرند.

اگر این ادعا درست باشد چه میشود؟
اگر ادعای مطرح شده توسط لنس مک دونالد صحت داشته باشد، این یک تحول بسیار بزرگ در زمینه «مالکیت دیجیتال» برای پلتفرمهای پلی استیشن خواهد بود؛ پیاده سازی این سیستم برای برخی از گیمر ها چالش هایی را ایجاد میکند مخصوصاً برای آن دسته از بازیکنانی که طی مدت طولانی آفلاین هستند و یا حتی دسترسی به اینترنت پرسرعت ندارند. همچینین این آپدیت به طور مستقیم کسانی را که از بازی های ظرفیت یک استفاده میکنند را تحت تاثیر خود قرار خواهد داد!
چرا این سیستم بازی های ظرفیت یک را با مشکل مواجه میکند؟
اگر این سیستم DRM بهطور کامل اجرا شود، تأثیر آن بر روی «بازیهای ظرفیت یک (که در واقع همان اشتراکگذاری بازی از طریق تنظیم کنسول به عنوان «کنسول اصلی» است) عمیق و منفی خواهد بود و عملاً این روش را با چالشی جدی مواجه میکند. سیستم جدید DRM که طبق گزارشها برای بازیهای جدید خریداریشده اعمال میشود، دقیقاً این قابلیت آفلاین بودن را هدف قرار میدهد: الزام به چک آنلاین ۳۰ روزه که طبق ادعای منابع، این سیستم ایجاب میکند باعث میشود حتی کنسولی که به عنوان «کنسول اصلی» تنظیم شده است نیز حداقل هر ۳۰ روز یک بار به اینترنت متصل شود تا لایسنس بازیهای آن تمدید شود و در غیر این صورت، دسترسی به بازی مسدود خواهد شد. با اعمال این قانون، مزیت اصلی روش «ظرفیت یک» که بازی کردن به صورت کاملاً آفلاین بود، از بین میرود و و سونی عملاً با این کار، یک راهحل مستقیم را برای مقابله با اشتراکگذاری گسترده بازی و استفاده از روشهای قفلشکنی (Jailbreak) ارائه داده است.

آیا این سیستم، نسخه های فیزیکی بازی ها را نیز شامل میشود؟
بر اساس تمامی گزارشهای موجود، این سیستم جدید فقط بازی های دیجیتال را شامل میشود و دیسکهای فیزیکی فعلاً تحت تأثیر قرار آن قرار نمیگیرند. لنس مکدونالد نیز در ادعای اولیه خود، صراحتاً اعلام کرد که سیستم جدید فقط روی «بازیهای دیجیتال PS4 و PS5» اعمال شده است. علت اینکه دیسک های بازی از این قانون مستثنی هستند این است که در بازیهای فیزیکی، خود دیسک، به مثابه کلید مالکیت عمل میکند و زمانی که دیسک را درون کنسول خود قرار می دهید سیستم تشخیص میدهد که شما مالک بازی هستید و نیازی برای چک آنلاین لایسنس نیست. اما نکته ای که وجود دارد این است که دیسک های PS4 که آپدیت رایگان به نسخه PS5 را دارند در صورت استفاده از آپدیت آنها ممکن است مشمول این قانون شوند. به طور خلاصه، اگر گیمری هستید که صرفاً از دیسکهای فیزیکی استفاده میکنید، جای نگرانی نیست و تجربه آفلاین شما بدون نیاز به اتصال ماهانه حفظ خواهد شد.

آیا سونی این سیستم را اجرا میکند؟ یا از تجربه تلخ مایکروسافت درس عبرت میگیرد!
چند ساعت پس از پست جنجالی آقای لنس مک دونالد در شبکه های اجتماعی، وبسایت معروف «DoesItPlay؟» که در زمینه حفظ بازیها تخصص دارد، با استناد به یک منبع داخلی ناشناس در سونی اعلام کرد که این مشکل عمدی نبوده و یک اشتباه (Bug) است که هنگام وصله کردن یک اکسپلویت امنیتی ایجاد شده است. سونی همچنان هیچ بیانیه رسمی در این باره منتشر نکرده است. اما دلایل زیادی برای اینکه سونی را وسوسه کند تا همچین سیستمی را اجرا کند وجود دارد مانند: جلوگیری از قفل شکنی ها و یا انتشار گسترده بازی ها و موارد دیگر که دست سونی را برای مدیریت بیشتر بر روی بازی ها باز میکند. با این حال، واکنش شدید منفی جامعه و سابقه فاجعه بار مایکروسافت در زمان معرفی Xbox One که کاربران را مجبور میکرد هر 24 ساعت یکبار به اینترنت متصل شوند و ایجاد محدودیت شدید برای بازی های فیزیکی که فقط میشد 30 روز آن را به کسی که در لیست دوستان بود هدیه داد و عملا فروش بازی دست دوم را از کاربران سلب میکرد باعث شد تا مایکروسافت از این گندی که به بار آورده بود عقب نشینی کند. تجربه تلخ مایکروسافت در این زمینه به خوبی نشان میدهد که چنین تصمیمی برای هر شرکتی بسیار پرریسک است و کمپانی سونی نیز از این قاعده مستثنی نیست.

سخن پایانی:
به طور کلی میتوان گفت که این خبر در نهایت یک “اشتباه نرمافزاری” از آب درآمده و نه یک “سیاست جدید عمدی”. کمپانی سونی عملاً چنین سیستمی را فعلاً اجرا نکرده و شواهد قوی حاکی از آن است که قصد انجام چنین کاری را ندارد. یکی از مهم ترین عواملی که باعث جلوگیری از چنین سیاست هایی میشود فشار افکار عمومی است که هنوز قدرتمند است؛ همانطور که مایکروسافت در سال ۲۰۱۳ عقبنشینی کرد، اگر سونی دست به چنین اقدامی بزند، با طوفانی مشابه روبهرو خواهد شد و مجبور به عقب نشینی میشود.
اخبار روز دنیای گیم را از وبسایت وایت گیم دنبال کنید.
